MATERI KELAS X MAPEL BAHASA JAWA
📘 MATERI BAHASA JAWA KELAS X SMK
📖 SEMESTER 1
🔹 1. Pangerten lan Fungsi Basa Jawa
Tujuan Pembelajaran:
-
Siswa ngerti kegunaan basa Jawa kanggo komunikasi saben dinane lan nglestarekake budaya.
Materi Inti:
-
Pangerten basa Jawa
-
Fungsi: komunikasi, adat, sastra, budaya
-
Ragam basa: Ngoko, Madya, Krama
Kompetensi:
-
Bisa njlentrehake fungsi lan kauripan basa Jawa
🔹 2. Undha-Usuk Basa (Tata Krama Basa)
Tujuan Pembelajaran:
-
Siswa bisa nggunakake tingkat basa sing pas miturut konteks (ngoko, krama alus).
Materi Inti:
-
Jenis undha-usuk:
-
Ngoko lugu
-
Ngoko alus
-
Krama madya
-
Krama alus
-
-
Panganggone: karo kanca, wong tuwa, guru, pejabat
Kompetensi:
-
Ngucapake lan nulis kalimat nganggo undha-usuk sing bener
🔹 3. Paribasan, Bebasan lan Saloka
Tujuan Pembelajaran:
-
Siswa bisa nggunakake unen-unen Jawa kanggo ngungkapake pepeling lan pitutur.
Materi Inti:
-
Paribasan: unen-unen tradisional (e.g. Jer basuki mawa bea)
-
Bebasan: pepindhan (e.g. kaya dene lintang)
-
Saloka: unen-unen alus, pepindhan filosofi
Kompetensi:
-
Nggoleki, nerangake, lan nggawe conto paribasan, bebasan, saloka
🔹 4. Tembang Macapat: Pangerten lan Tegese
Tujuan Pembelajaran:
-
Siswa bisa maca lan nerangake isi tembang macapat.
Materi Inti:
-
Jenis-jenis tembang: Maskumambang, Mijil, Sinom, Pangkur, Dhandhanggula
-
Guru lagu lan guru wilangan
-
Tegese tembang lan ajaran moral
Kompetensi:
-
Maca lan nerjemahake tembang macapat
🔹 5. Carita Wayang lan Tokoh-tokoh
Tujuan Pembelajaran:
-
Siswa ngerti tokoh wayang lan nilaine kanggo kehidupan.
Materi Inti:
-
Pangerten wayang kulit
-
Tokoh utama: Arjuna, Bima, Werkudara, Semar
-
Nilai moral: kejujuran, kabecikan, tanggung jawab
Kompetensi:
-
Cerita maneh isi carita wayang nganggo basa Jawa
📖 SEMESTER 2
🔹 6. Nulis Layang Basa Jawa (Layang Pangelam/Pengunduran Diri, Layang Idin, Layang Ucapan)
Tujuan Pembelajaran:
-
Siswa bisa nggawe surat pribadi lan resmi nganggo basa Jawa.
Materi Inti:
-
Format layang (alamat, salam pambuka, isi, penutup)
-
Jenis layang: layang pangapura, layang panjaluk idin, layang undhangan
Kompetensi:
-
Nulis layang pribadi resmi nganggo krama alus
🔹 7. Pidhato nganggo Basa Jawa
Tujuan Pembelajaran:
-
Siswa bisa nggawe lan nyampakake pidato nganggo basa Jawa.
Materi Inti:
-
Struktur pidato: pambuka, isi, panutup
-
Salam lan basa alus pidato
-
Topik: kabudayan, pendidikan, pitutur luhur
Kompetensi:
-
Nyusun lan presentasi pidato cendhak
🔹 8. Cerita Rakyat (Folklor Jawa)
Tujuan Pembelajaran:
-
Siswa bisa ngerteni nilai moral saka crita rakyat Jawa.
Materi Inti:
-
Crita legenda: Timun Mas, Jaka Tarub, Roro Jonggrang
-
Struktur: paraga, alur, latar, amanat
-
Nilai-nilai budaya: gotong royong, sabar, tulus
Kompetensi:
-
Nggambarake unsur cerita rakyat lan nulis versi dewe
🔹 9. Nembang Jawa (Praktik lan Apresiasi)
Tujuan Pembelajaran:
-
Siswa bisa nembang lan ngapresiasi kabudayan musik Jawa.
Materi Inti:
-
Latihan tembang Sinom, Pangkur
-
Wirama, wiraga, wirasa
-
Tata cara nembang sing bener
Kompetensi:
-
Bisa nembang tembang macapat kanthi pas

Comments
Post a Comment